Podcast "Lendas galegas" (e 2)

Nesta derradeira entrega dos podcast do Proxecto Competencial de 1º de ESO temos dous traballos máis, empezando por unha nova versión da historia de María Castaña, neste caso da man de Emma Valiña González e Xonxa Eiravella Foley:

(Escoitar AUDIO)

Tamén temos o episodio de "Historias lucenses" sobre María Castaña, con Zipi e Zape (que pode que sexan Enzo Paderne Vázquez e Alin-Constantin Gheorghe):

(Escoitar AUDIO)

E para rematar, a historia de Pepa a Loba, a cargo de Manuel Rodríguez Coedo, Icía Saornil Morandeira, Claudia García Valle e Nicolás Arias Manso:

(Escoitar AUDIO)

Unha vez máis, agradecer o traballo deste grupo de rapaces e a axuda da súa profesora, Belén López, na coordinación do proxecto.

Premios do Concurso de Podcast

Entrega de premios do "Concurso de Podcast Begoña Caamaño: Unha voz propia" co gallo da celebración do Día das Letras Galegas 2026. Este concurso estivo organizado polo Equipo de Normalización Lingüística e o Departamento de Lingua Galega.

Deixamos os audios debaixo das correspondentes fotos.

(1º Premio 1º/2º ESO. Noa Engroba Bóveda)
(AUDIO)

(2º Premio 1º/2º ESO. Julio Álvarez Vilela e Alejandro García López)
(AUDIO)

(Os premiados da categoría 1º/2º ESO)

(1º Premio 3º/4º ESO. Carla Hernando González e Alba Pena Castiñeira)
(AUDIO)

(2º Premio 3º/4º ESO. Diana Lakshmi Botigué Andrade e Noa Feijoo Díaz)
(AUDIO)

(As premiadas da categoría 3º/4º de ESO)

Exposición Letras Galegas 2026

Deixamos por aquí unhas fotos da exposición que organizou a biblioteca en colaboración co Equipo de Dinamización Lingüística do instituto.

  

A mostra estará ata fin de mes na entrada do instituto e nela podemos ver tanto obras de Begoña Caamaño como outras que falan dela, ademais de paneis con información sobre a súa vida.

Podcast "Lendas galegas"

Aquí temos un avance dos podcast que fixeron os alumnos de Proxecto Competencial de 1º de ESO baixo a supervisión da súa profesora, Belén López.

Quen foi María Castaña, a dos "tempos de María Castaña"?

Aquí temos a primeira resposta, nas voces das alumnas Yadhira Santiago Piñón, Yusei Fernández Fernández e Nerea Saornil Morandeira:

(Escoitar AUDIO)

En segundo lugar, podemos escoitar a Agapito, Eucracio e Pancracio (tamén coñecidos como Rui Vázquez Arnés, Elías Derrar Álvarez e Ayman Lamrahi Moya, non necesariamente nesta orde):

(Escoitar AUDIO)

En vindeiros días iremos publicando o resto dos podcast.

Bookcrossing

A Semana do Libro púxose en marcha un punto de bookcrossing no noso instituto. Esta iniciativa da biblioteca non é nada orixinal, senón que nos facemos eco dun movemento internacional que pretende convertir todo o mundo nunha biblioteca mediante a liberación de libros en lugares accesibles ao público de tal forma que a xente poida collelos prestados ou quedarse con eles, tendo a opción tamén de depositar aqueles que xa temos lidos e non temos maior interese en ocupar sitio nas nosas bibliotecas (a ver quen non ten o problema na casa de querer ter máis libros e non saber xa onde metelos).

(punto de intercambio do IES Río Miño)

No noso caso, aínda que é unha iniciativa da biblioteca, decidiuse que o punto estea na entrada do instituto para que sexa un lugar que non haxa que buscar a propósito e que estea ben á vista de toda comunidade educativa, incluídas as familias do alumnado cando veñen ata o centro.

Unha vez presentado, só nos queda animarvos a participar traendo libros e movendo os que xa están, a ver se temos un pouquiño de sorte e se nos queda a mesa pequena con falta de dispoñer de máis espazo.

Libros singulares

Un ano máis, xa temos aquí a nosa xa case tradicional exposición de libros singulares, curiosos, bonitos, e toda a panoplia de adxectivos que queirades utilizar para describir os exemplares que nos cederon por uns días varios membros da nosa comunidade educativa.

Aquí deixamos unhas pouquiñas imaxes para que vos fagades unha idea do que podemos ver estes días na nosa biblioteca. E como non pode ser doutra forma, agradecerlles o detalle a tódalas persoas que colaboraron nesta iniciativa da biblioteca.

(visita dos nosos alumnos)

(vista xeral)

(carteis de cine)

(A Divina Comedia)

(E, por suposto, Un Quixote en formato grandísimo)

Concurso de Podcast

BASES DO CONCURSO DE PODCAST: "BEGOÑA CAAMAÑO, UNHA VOZ PROPRIA"

1. OBXECTIVO

O obxectivo deste certame é dar a coñecer a figura de Begoña Caamaño (xornalista, activista e escritora), promovendo o uso do galego e o desenvolvemento da competencia dixital e lingüística do alumnado, coincidindo coa celebración das Letras Galegas 2026.

2. PARTICIPANTES

Poderá participar todo o alumnado matriculado na ESO repartido en dúas categorías:

• Categoría A: 1º e 2º de ESO.

• Categoría B: 3º e 4º de ESO.

Os traballos poderán ser individuais ou en parellas.

3. FORMATO E TEMÁTICA

Os podcasts deben ser orixinais, inéditos e realizados integramente en lingua galega. A temática xirará arredor das seguintes facetas da autora:

1º e 2º ESO
• Biografía e obra de Begoña Caamaño.
• Reportaxe sobre o seu compromiso social.

3º e 4º ESO

• "Dándolle a volta ao conto”:  De malas e secundarias (Circe e Morgana) a mulleres donas do seu destino.

• "Ficción sonora": Recreación de pasaxes de Morgana en Esmelle ou Circe ou o pracer azul.

4. REQUISITOS TÉCNICOS

• Duración: Entre 3 e 6 minutos.

• Formato: Arquivo de audio (MP3 ou WAV).

• Recursos: Valorarase o uso de sintonías, efectos de son e limpeza de voz.

5. ENVÍO E PRAZO

Os traballos enviaranse ao correo do EDLG do centro: edlg@iesriomino.gal. O arquivo deberá ir acompañado do título e os nomes dos integrantes. Data límite de entrega: 5 de maio.

6. XURADO E CRITERIOS

O xurado estará composto por membros do Equipo de Dinamización da Lingua Galega (EDLG) e do departamento de Lingua. Valorarase:

1. Riqueza lingüística e calidade do guión.

2. Creatividade no enfoque do tema.

3. Calidade técnica (montaxe e efectos).

4. Capacidade de transmitir os valores de igualdade de Begoña Caamaño.

7. PREMIOS

Establécese un primeiro e segundo premio por categoría consistente en:

• 1º Premio: Un diploma e un vale de 40€ para gastar en material escolar.

• 2º Premio: Un diploma e un vale de 20€ para gastar en material escolar.

8. RESOLUCIÓN DO CONCURSO

A decisión do xurado darase a coñecer na Semana das Letras Galegas e será publicada no blog da Biblioteca xunto cos podcast.

A participación no presente certame supón a aceptación destas bases.

En Rábade, a  23 de marzo de 2026

Novidades da biblioteca

Hoxe traemos un breve repaso por algunha das últimas incorporacións que temos no catálogo da biblioteca, algunhas delas novidades editoriais e outras non tanto, pero que aínda chegaron agora.

"La selva de los números" (Ricardo Gómez, 2000)

Para os máis novos do instituto, aínda que tamén pode ser interesante para os maiores, un libro que fala da importancia das matemáticas e a creatividade na resolución de problemas, así como de valores a ter en conta na vida diaria.

"Alicia en el país de las ideas" (Roger-Pol Droit, 2025)

Unha viaxe de introdución á filosofía nesta viaxe imaxinaria da man de Alicia, unha rapaza que nos levará polo mundo adiante a coñecer aos filósofos máis coñecidos na busca dunha frase que defina a súa vida e lle sirva para facer unha tatuaxe. Cal será?

"Na sala dos espellos" (Liv Strömquist, 2021)

Este título que fai lembrar a Kraftwerk, trae unha novela gráfica na que o tema é a relación que temos coa nosa imaxe, a tiranía que impón a sociedade sobre a mesma e un interesante repaso histórico das posibles orixes destas tendencias e da construción dos parámetros que temos para considerar atractiva a outra persoa.

"Made in Galiza" (Sechu Sende, 2007)

Un libro de relatos no que podemos ir reflexionando sobre o que somos como sociedade e os diversos aspectos que van sumando ata resumir o que somos os galegos. Todo desde un punto de vista que ben podería estar a medio camiño entre as observacións dun antropólogo e as dun humorista.

"Planilandia" (Edwin Abbott, 1884)

Un clásico da novela científica que baixo a aparencia dunha fantasía matemática sobre o manexo das dimensións e a percepción do mundo agocha unha sátira da sociedade victoriana británica de finais do século XIX, época da que data este pequeno relato.

Obradoiro de ciencia

Este venres teremos uns obradoiros de ciencia nos recreos con
actividades interactivas e experimentos en vivo.
Anímate a visitar a biblioteca e pasar un anaco entretido coa ciencia!

Novidades editoriais na biblioteca

Aquí tedes unha imaxe das últimas cousas que nos foron chegando á nosa biblioteca.

Como mostra, imos citar catro títulos variados destas últimas adquisicións:

• "De nais a fillas. Receitas para non esquecer" (coord. Ana Cancela)

"Ao longo da historia, as mulleres foron as verdadeiras gardiás e creadoras da cociña galega tradicional. Elas preservaron e transmitiron un saber culinario que hoxe é patrimonio da nosa cultura. Queremos honrar todas esas mulleres que, durante séculos, compartiron os seus coñecementos de xeración en xeración, creando unha ponte entre o pasado e o presente mediante receitas nadas nos fogares, transmitidas de nais a fillas.

De nais a fillas. Receitas para non esquecer busca rescatar esas historias de esforzo, de creatividade e de sacrificio, dándolles a visibilidade e o recoñecemento que sempre mereceron."

• "Rábade comercial. Calzada, camino y vía" (Manuel Lage)

Unha ollada á historia da vila na que está este instituto como parte da responsabilidade que temos como centro de ser membros activos da comunidade.

• "Rosalía oculta" (Paula Mayor) (Premio Castelao de Banda Deseñada 2023)

"Rosalía de Castro foi, sen ningunha dúbida, unha muller avanzada ao seu tempo.
En pleno século XIX, cando a vida das mulleres practicamente se reducía ao fogar, unha escritora nova loita por expresarse libremente nunha sociedade que a ignora e a censura. 
A súa obra fálanos da súa terra, da opresión e da marxinación do pobo, de temas tan actuais como o feminismo, as diferenzas entre clases, a emigración, a Igrexa e a androxinia.
Só podemos alcanzar a xuntar unha pequena parte do quebracabezas que compón a súa persoa e iso é, en definitiva, o que tenta mostrar esta novela gráfica."

• "Os xéneros musicais tradicionais e populares galegos" (Moisés Quintas e Victoria Pérez)

"Os xéneros musicais tradicionais e populares galegos consta de dúas partes complementarias. Por unha banda, un texto onde quedan clasificados de xeito didáctico os xéneros cantados, instrumentais, bailados e danzados da nosa terra, afondando nas súas características, momento da interpretación, finalidade? E por outra parte, un CD con 31 melodías escollidas dos nosos cancioneiros e de fontes vivas, que recompilan a maior parte dos xéneros musicais que se tratan no texto, incluíndo as súas partituras. Unha viaxe no tempo para sentir o alalá na voz cálida de Uxía, que nos leva séculos atrás, a esa hora do serán onde as notas melancólicas do alalá falan da alma de Galicia, para escoitar un arrieiro solitario turrando pola besta na impoñente voz de Xisco Feijoó, o anguriante canto de cego ao son da zanfona na profunda voz de Tino Baz, ou mesmo melodías de gaita inéditas do gaiteiro Libardón, escoitadas na montaña de Lobeira. O noso desexo é que te achegues, coñezas e desfrutes dos xéneros musicais tradicionais e populares da nosa terra a través destas páxinas e audios, e así, valorar e apreciar este gran legado musical que nos pertence a todas e a todos."

Reformas na nosa biblioteca

 Aquí vos deixamos unha vista da nova área de lectura que vimos de estrear esta semana...

Agardamos que vos guste, mañá xa deixamos unhas recomendacións para que vaiades dándolle uso.

Microrrelatos (Gañadores Bacharelato)

Primeiro premio

Na aldea dixéranlle que aquela sombra no corredor era só un gato vello, sempre rosmando ás agachadas. Ela acostumouse ao ruído, a ese arrastre lento que atravesaba as táboas cada noite, coma un costume  doméstico máis.

Mesmo pensou que, quizais, debería darlle un nome para perderlle o medo.

Pero aquela noite a sombra falou, e non miou. Chamou por ela con voz coñecida, pesada de xenreira. E entón entendeu que non era un animal quen a seguía, era el, o mesmo que prometera amor, avanzando cara a ela coa paciencia do que sabe que non ten onde escapar.

("O gato". Leire García Rodríguez, 1º Bac. A)

Segundo premio

Ela pintaba os beizos con betadine e sombreaba os ollos sen pos.

(Manuel Veiga Ferro, 1º BAC B)

Microrrelatos (Gañadores 3º e 4º ESO)

Primeiro premio

Cando pechou a porta, a casa quedou en silencio, pero non era silencio de descanso, senón o que pasa antes dun trebón. Ela colleu o abrigo con mans frías. Non levaba nada máis que a decisión que tardara anos en tomar, hoxe non volvo atrás.

Ao cruzar o portal, o vento frío golpeoulle a cara como unha bofetada, a primeira que non doía, porque anunciaba liberdade.

("Bofetada". Daniel Vidal Martínez, 4º A)

Segundo premio

Na aldea sempre dicían que falaba baixo.

Ela sempre dicía que era por educación.

Ata que unha noite o vento levou un berro

e toda a ladea escoitou o que ela calara tantos.

Ao día seguinte, as campás tocaron por fin a liberdade dunha voz.

(Aarón Veiga López, 3º B)

Microrrelatos (Gañadores 1º e 2º ESO)

Primeiro premio

Esperta nun hospital tras un coma de 5 meses. A rapaza dille á enfermeira: foi o meu mozo. Tras esas palabras o monitor soa PIIIII...

("Silencio". Miguel Ángel Cortiñas Montoya, 2º A)

Segundo premio

Sentada na escaleira tápase a cara coas mans. Sentíase avergoñada. Vira o seu rostro no espello. A súa xuventude marchara e os anos pasados deixaron sucos imborrables. Vira o seu cabelo, xa non quedaba rastro daquel cabelo escuro. Agora era branco e estaba enredado. Non coñecía a esa muller. Onde quedou? Sabía a resposta, pero non quería aceptala... Aquel primeiro golpe, debía ser boa esposa, porque calou. E logo viñeron moitos máis. “Ven, Camila, nunca é tarde”. Aquela policía colleulle a man e fíxoa sentir unha muller por primeira vez.

("Unha mirada no espello". Aloia Cervantes Fernández, 1º A)

Despedida, ou máis ben ata pronto!

Bo día, lectores!

Hoxe temos a ben anunciar a despedida da persoa que puxo en pé este blog e leva termando del desde o seu inicio, Luís Pereira, profesor de Lingua e Literatura Galega neste centro, que desde mañá empeza unha nova etapa da súa vida como é a súa merecida xubilación.

Aparte da mágoa egoísta que podemos sentir os seus compañeiros por non telo con nós no día a día, só nos queda desexarlle o mellor nesta nova etapa e agradecerlle o traballo feito no centro ao longo destes anos. Aínda así, lembrarvos que sempre vai ter abertas as portas do blog e seguramente, entre paseo e paseo contemplando obras, fará ocos para que sigamos tendo publicacións súas por aquí.

Un saúdo e grazas por todo, compañeiro!

Proxecto Competencial

(Proxecto competencial. 1º, 2º e 4º ESO)

O rapto do unicornio

 (Proxecto competencial do alumnado de 4ºESO-B)

 

A vinganza final

(Proxecto competencial do alumnado de 2º ESO)