No Día da Poesía, un poema de Xela Arias

Tal couza na estructura do edificio

destruí-lo noxo,

o que te anoxa.

Coma un fío de auga quixeras atravesalo todo,

regato

nos cons de illa ben dotada.

De Intempériome

Palabras para Goytisolo

Seguimos coa celebración do Día Mundial da Poesía, e queremos cumprir a nosa promesa de celebralo enchendo este espazo de poesía en variadas linguas e con temáticas variadas, como para demostrar que en realidade a poesía é universal.
Hai dez anos, por estes días, deixábanos traxicamente un dos poetas máis íntimos e persoais da poesía española contemporánea; pero certamente non nos deixou a súa obra, que segue tan viva como cando foi escrita, nin sequera a súa voz, que tan frecuentemente se intercambiou e confundiu coa de Paco Ibáñez, cantor que a difundiu e popularizou ao longo de polo menos dúas xeracións.
A seguir presentamos unha montaxe sobre Palabras para Julia na voz de Paco Ibáñez; as imaxes que acompañan a canción son de Hopper, e Rockwell, pero principalmente de Gustavo Aimar, xenial ilustrador arxentino que amablemente accedeu á nosa petición de utilizarmos algunhas ilustracións do seu excelente blog para esta entrada.

Antonio Machado

O 22 de febreiro de 1939, hai xustamente 70 anos, falecía Antonio Machado, triste, canso e enfermo, recén comezado o seu exilio en Francia. Alí, no cemiterio da cidade costeira de Collioure, segue enterrado xunto á súa mai, que morreu poucos días despois.
A que ilustra esta entrada é a última foto tirada a Antonio Machado, xa moi enfermo, poucas semanas antes de morrer.

Haikus

O haiku é un poema tradicional xaponés, con tres versos de 5, 7 e 5 sílabas, sen rima, que buscaba describir fenómenos naturais, os paso das estacións do ano ou o correr dos días.
Os alumnos de 3º de PDC compuxeron algúns, dos que seleccionamos os que vedes a seguir; a imaxe que ilustra a entrada é, naturalmente, de Monet.


Hay mariposas
por donde van mis amores
delante, detrás.
(Rocío Ruíz)


Noite de verán,
hai ras que cantan suave.
Ladran os cans.
(Javier Carballido)


El sonido del agua
hace calmar
todos mis miedos
(Fernando Álvarez)

Nao

Velaí vén pola ribeira
a barca dos namorados.
Ai, amor!
como camiña lixeira.

Nin trae remos nin trae velas,
a barca dos namorados,
ai, amor!
que a gobernan as estrelas.

Abule, que velaí vén
a barca dos namorados,
ai, amor!
para nos levar tamén.

(X.M. Álvarez Blázquez: Canle segredo)

Cronoloxía de Álvarez Blázquez

1915: Nace o 4 de febreiro en Tui.

1931: Inicia a carreira de Maxisterio en Pontevedra. Ese ano (14 de abril) é o da proclamación da II República Española.

1932: Abril, primeiro poemario do autor, que funda a revista literaria Cristal, que só durará un ano.

1933: Empeza a militar na Federación de Mocidades do Partido Galeguista.

1936: Ingresa no Partido Galeguista. Inicia por libre a carreira de Filosofía e Letras, que nunca terminará. Comeza a guerra civil: como consecuencia, o pai do autor, o doutor Álvarez Limeses, foi encarcerado e posteriormente fusilado en Tui (o 10 de outubro).

1937: Sancionado con suspensión de emprego e soldo polo goberno de Franco, Álvarez Blázquez é desterrado á escola de Coreses, na provincia de Zamora, á que non se chega a incorporar porque ser chamado a filas como médico militar no cuartel de San Caetano en Santiago de Compostela.

1939: Volta a Coreses até 1941, ano en que pide a excedencia para regresar a Galicia.

1945: Vive e traballa en Vigo, na Confraría de Pescadores. Queda finalista do premio Nadal de Novela (o mesmo ano que gañou Carmen Laforet) con En el pueblo hay caras nuevas, que se publica este mesmo ano.

1946: Casa con María Luísa Cáccamo Frieben, con quen andando o tempo terá seis fillos.

1947: Estrea as súas únicas obras teatrais, nos teatros García Barbón de Vigo e Jovellanos de Xixón respectivamente: El zapato de cristal. Cuento escenificado e Los pazos altivos. Comedia en tres actos en verso.

1948: Funda a librería-anticuario Monterrey e posteriormente a Editorial Monterrey.

1949: Chegan os primeiros recoñecementos, sendo nomeado membro correspondente da R.A.G. e Comisario de Excavacións Arqueolóxicas de Vigo. Publica, xa en galego e co seu irmán Emilio, Poemas de ti e de min.

1950: Publica Roseira do teu mencer, adicado á súa filla Colorín, que morrerá en 1970.

1952: Una cabaña en el cielo e a monumental Escolma da poesía medieval I. Escola medieval galego-portuguesa. A segunda parte desta antoloxía (Escolma da poesía galega II. A poesía dos séculos XIV a XIX) publicarase en 1959.

1954: O Centro Galego de B. Aires concédelle o premio Pondal polo seu poemario Canle segredo. Posteriormente publica Romance do pescador peleriño.

1955/56: Segue a publicar como novelista en castelán Las estatuas no hablan e Crecen las aguas (premio Pérez Galdós).

1958: O seu traballosobre Martín Códax, cantor del mar en Vigo obtén o Premio de Biografía da Asociación da Prensa de Vigo.

1960/64: Seguen os recoñecementos, as publicacións e os premios, entre eles o Ramón Mourente e varios máis nos Jogos Florais Minho-Galaicos de Guimarães. Ingresa como numerario na Real Academia Galega, ocupando a vacante de Aquilino Iglesia Alvariño, cun discurso de ingreso sobre "Cantares e romances vellos prosificados". Funda cos seus irmáns Edicións Castrelos. Publícanse as súas novelas Mauro el barquero e La ciudad y los días.

(Reunión da RAG. O autor é, entre os sentados, o 2º pola dereita)

1966: Trasládase coa muller e os fillos a Oviedo por motivos laborais.

1967: Regresa a Vigo e crea as coleccións O Moucho e Pombal, que chegarán a ser moi populares.

1968: Profesor de Formación Humanística no Politécnico Marítimo-Pesqueiro de Vigo. A Deputación da Coruña prémiao polo seu labor como investigador e editor.

1969: Imparte conferencias en Buenos Aires, Mendoza e Mar de Plata como invitado de honra do Centro Galego bonaerense.

1970: Segue co seu labor arquolóxico no Castro de Vigo e na illa de Toralla.

1971: A pega rabilonga e outras historias de tesouros. Premio Cidade de Vigo polos seus artigos sobre a cidade publicados no Faro de Vigo.

1976: Publica Canle segredo. É nomeado Cronista Oficial da Cidade de Vigo.

1981: Membro do Instituto de Estudos Galegos Padre Sarmiento e xefe do departamento de Historia de Vigo do Museo Quiñones de León. Concédeselle o Pedrón de Ouro.

1982: Publica Alexandre Bóvedra. Apunte biográfico, sendo secuestrada a edición por motivos políticos.

1985: Falece en Vigo, o 2 de marzo.

Juan Gelman

GELMAN (Buenos Aires, 1930), poeta honesto e comprometido, defensor dos dereitos humanos e firme opositor á ditadura do seu país durante a década dos 80, recibe hoxe o Premio Cervantes de 2007.