Amosando publicacións coa etiqueta Astronomía. Amosar todas as publicacións
Amosando publicacións coa etiqueta Astronomía. Amosar todas as publicacións

30/09/26

Algo sobre estrelas


 As estrelas máis achegadas ao Sistema Solar atópanse a poucos anos luz de distancia, aínda que en termos astronómicos iso segue a ser unha separación enorme.

A máis próxima ao Sol é Proxima Centauri, situada a aproximadamente 4,24 anos luz de distancia. Forma parte do sistema Alpha Centauri, xunto con Alpha Centauri A e B —que se atopan a uns 4,37 anos luz—, constituíndo o sistema estelar veciño máis próximo.

A continuación veñen outras estrelas relativamente próximas, como a estrela de Barnard, a uns 5,96 anos luz, e Wolf 359, situada a arredor de 7,86 anos luz de distancia. Ambas son ananas vermellas, moito máis pequenas e frías ca o Sol. Aínda que son pouco brillantes e difíciles de observar a simple vista, a súa proximidade convérteas en obxectos importantes para estudar como evolucionan as estrelas de baixa masa.

A uns 8,6 anos luz de distancia atópase Sirio, a estrela máis brillante do ceo nocturno vista desde a Terra. En realidade, Sirio é un sistema binario composto por unha estrela principal, Sirio A, e unha compañeira moito máis pequena e densa chamada Sirio B: unha anana branca.

Estas distancias tamén demostran a extraordinaria inmensidade do espazo. Un ano luz é a distancia que percorre a luz nun ano: aproximadamente 9,46 billóns de quilómetros. Por este motivo, mesmo viaxar á estrela máis próxima requiriría unha tecnoloxía moi superior á das sondas actuais. Ademais, cando observamos estas estrelas, vémolas tal como eran hai décadas, xa que a súa luz tardou todo ese tempo en chegar ata nós.

Só para nos situarmos: en cincuenta anos de travesía polo espazo, a nave Voyager percorreu apenas un día luz...

11/02/26

As constelacións en galego


As constelacións son agrupacións de estrelas que, vistas dende a Terra, forman figuras recoñecibles no ceo nocturno. 
Dende a antigüidade, as diferentes culturas déronlles nomes a estas formacións estelares e o galego conta coas súas propias denominacións para identificalas.

Neste artigo de As chaves da Lingua imos explorar os nomes das constelacións máis importantes en galego.

Constelacións zodiacais en galego

As doce constelacións do zodíaco, que marcan o camiño aparente do Sol ao longo do ano, teñen os seus nomes propios en galego.

As doce constelacións do zodíaco, que marcan o camiño aparente do Sol ao longo do ano, teñen os seus nomes propios en galego: Carneiro, Touro, Xemelgos, Cangrexo, León, Virxe, Balanza, Escorpión, Arqueiro, Capricornio, Augadeiro e Peixes .

Descubre o teu signo zodiacal en galego

Se queres saber que signo do zodíaco es segundo a túa data de nacemento, consulta o noso artigo sobre os 12 signos do zodíaco en galego, onde atoparás información detallada sobre cada signo, as súas datas exactas e as variantes en galego. Así poderás dicir “Eu son carneiro” ou “O meu signo é Balanza” na nosa lingua.

Outras constelacións importantes en galego

Osa Maior

A Osa Maior é unha constelación boreal de sete estrelas moi brillantes que ten forma de carro. É unha das constelacións máis recoñecibles do ceo nocturno e visible durante todo o ano no hemisferio norte. En galego tamén se coñece como Carro das Estrelas ou Carro Grande pola súa forma característica.

Osa Menor

A Osa Menor é unha constelación boreal de sete estrelas menos brillantes que as da Osa Maior. Unha das súas estrelas é a Polar (estrela do Norte), que marca o norte xeográfico. Popularmente tamén se chama Carriño ou Carro Pequeno en contraposición á Osa Maior.

Setestrelo

O Setestrelo é un grupo de sete estrelas pertencentes á constelación do Touro que destacan sobre as demais. En astronomía coñécese como Pléiades e é un dos cúmulos estelares máis famosos e facilmente visibles a simple vista. O nome galego fai referencia ás sete estrelas principais que se poden ver sen necesidade de telescopio.

Centauro

Centauro é unha constelación extensa situada no hemisferio celeste austral. É a novena constelación máis grande do ceo e contén Alpha Centauri, o sistema estelar máis próximo ao noso Sol.

Alción

Alción é a estrela máis brillante das Pléiades (Setestrelo), situada na constelación de Touro.

Rosalía de Castro: a primeira galega que dá nome a unha estrela

En decembro de 2019, a Unión Astronómica Internacional aprobou que a estrela HD 149143 pasase a chamarse oficialmente ‘Rosaliadecastro’ e o seu exoplaneta ‘Riosar’, en homenaxe á escritora galega e ao río que atravesa Santiago de Compostela.

Características da estrela Rosalía de Castro

A estrela Rosalía de Castro é unha anana amarela semellante ao Sol situada a 240 anos luz da Terra na constelación de Ofiúco. Ten unha magnitude de 7,89, o cal a converte nun obxecto visible con prismáticos en ceos escuros.

O exoplaneta Río Sar

O exoplaneta Río Sar (HD 149143 b) foi descuberto en 2005. Trátase dun xigante gasoso lixeiramente maior que Xúpiter que orbita moi preto da súa estrela, a só oito millóns de quilómetros de distancia. Tarda só 4,1 días en dar unha volta completa arredor dela.

28/02/24

A cara oculta

Está claro que se trata da nosa Lúa, pero seguramente a verás diferente á que vemos cando miramos o ceo pola noite. Iso é porque a da imaxe é a cara oculta do noso satélite, cunha composición e orografía bastante diferente das da cara visible. 
A imaxe deste post é un mosaico formado por 15.000 fotografías individuais tiradas polo Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) da NASA, unha sonda que orbita a Lúa para nos proporcionar imaxes actualizadas e de alta cualidade da superficie lunar.

10/11/23

A cara oculta

 A un millón e medio de quilómetros de nós, máis alá da Lúa, nunha órbita fixa arredor da Terra, a nave DSCOVR envía a diario imaxes do noso planeta. 

Cando a Lúa pasa entre a nave e a Terra ocorre que o que se retrata do satélite é o seu lado oculto, aquel que nunca daremos visto desde aquí.


15/03/23

Spirit

Un día de marzo de 2004, unha hora antes do amencer marciano, o robot Spirit do Programa de Exploración de Marte tirou a primeira foto da Terra desde a superficie doutro planeta.

24/03/22

M95

 Esta que vemos na foto da NASA é Messier 95, unha galaxia espiral  cunha estrutura moi chamativa e brillante con forma de anel arredor do seu centro, supostamente debida a episodios de formación de estrelas. 

Messier 95 é enorme: mide nada menos que 50.000 anos-luz de diámetro e está a 30 millóns de anos-luz da nosa galaxia, a Vía Láctea. 

08/04/21

As diferentes lúas do Sistema Solar en relación aos seus planetas


E lembra:
O substantivo Lúa só se escribe con maiúscula cando é o nome do satélite da Terra; no resto dos casos será un substantivo común, un sinónimo de satélite e, polo tanto, ha de se escribir con minúscula.

20/03/21

Equinoccio de primavera

Hoxe sábado comezamos (exactamente ás 10.37 h.) unha nova estación co equinoccio de primavera no hemisferio norte e o de outono no hemisferio sur.

Este ano a primavera durará 92 días e 18 horas, e terminará o vindeiro 21 de xuño, co inicio do verán (no hemisferio norte, claro).

Os equinoccios, tanto de primavera como de outono, son os momentos do ano en que o Sol está situado no plano do ecuador celeste. O día e a noite teñen nesa posición case a mesma duración. En realidade, o número de horas de luz e de escuridade este ano igualouse no equilux do pasado 17 de marzo.

08/01/21

Hoxe é o Día da Rotación da Terra

O Día da Rotaçión da Terra celébrase cada ano o 8 de xaneiro para conmemorar a demostración pública da rotación da Terra no seu eixo, o que sucedeu este mesmo día de 1851 polo físico francés León Foucault.

Foucault suspendeu unha esfera de bronce de 30 kg chea de chumbo,  dun fio de 67 metros de longo, no topo do Panteón de París. Com este dispositivo, agora chamado péndulo de Foucault, o físico francés demostrou que o plano do balanzo do pendulo xirava en relaçión á rotación da Terra.

Newton tiña descuberto previamente a gravidade, mais aínda ninguém tinha demostrado a súa causa, a rotación do planeta.

Hoxe en día é posible ver o péndulo de Foucault en museos de ciencia de todo o mundo.

Compromisos

Sempre que for posible, neste blog informaremos da autoría de textos, fotos e demais material audiovisual, que en todo caso é empregado con finalidade educativa e sen lucro. Se houber algo suxeito a dereitos de autor ou outras restricións, por favor, facédenolo saber para retirármolo o antes posible.
Por outro lado, os autores do blog non son responsables dos comentarios que os lectores poidan enviar. Todos aqueles comentarios obscenos, ofensivos contra persoas, crenzas ou ideas, ou contrarios á Lei serán eliminados en canto teñamos coñecemento deles.
Avísanos para axudarnos a cumprir estes compromisos.