Refráns galegos de xuño

 O mes de xuño marca a entrada do verán, coa súa luz longa, os campos en flor e as festas tradicionais como o San Xoán. A cultura galega recolle esta época do ano nun feixe de refráns que agochan consellos, observacións sobre o tempo e a natureza, e un fondo coñecemento transmitido de xeración en xeración. Neste artigo de As chaves da lingua recompilan algúns dos refráns máis coñecidos de xuño para seguir aprendendo e gozando da riqueza da nosa lingua.

Refráns sobre a predición do tempo

• As tormentas por san Xoán tollen o viño e levan o pan.
• En maio, a vella aínda queima o tallo e unha miguiña que lle quedou, para san Xoán a deixou.
• Maio treboado e san Xoán claro fan un ano temperado.
• Tantos días de sol en Nadal como de auga en san Xoán.

Refráns sobre a agricultura

• San Xoán garda a chave do pan, san Martiño a do viño e san Andrés a do porquiño.
• Se queres comer patacas por san Xoán, seméntaas cando o pan.
• Se san Xoan chora, a silveira non dá moras.

Refráns sobre animais

• Polo san Antón, a galiña xa pon.
• Polo san Pedro abre o rego.
• Por san Xoán a sardiña molla o pan.

Refráns sobre santos

• A auga de san Xoán tolle o viño e non dá pan.
• Dazasete de xaneiro, san Antonio verdadeiro; día trece de san Xoán, san Antonio mentirán.
• De san Xoan a san Pedro, cinco días van no medio.
• San Xoán trae o inferno e san Andrés o inverno.